--- title: "AI Overview-aansprakelijkheid: komt je zoekverkeer terug?" author: Marc Diks date: 2026-07-03 modified: 2026-07-03 category: SEO & AI reading_time: 9 min url: https://www.marcdiks.nl/blog/ai-overview-aansprakelijkheid-zoekverkeer-terug canonical: https://www.marcdiks.nl/blog/ai-overview-aansprakelijkheid-zoekverkeer-terug language: nl --- # AI Overview-aansprakelijkheid: komt je zoekverkeer terug? *Een Duitse rechter stelde Google aansprakelijk voor foute AI-antwoorden. Dat klinkt als een juridisch verhaal. Ik denk dat het je zoekverkeer raakt.* Vorig jaar zag ik het informatie-zoekverkeer op een van mijn sites in twaalf maanden met 30 tot 40 procent dalen. De rankings stonden goed, de content klopte, en toch bleef de teller zakken. De oorzaak zat niet in mijn site. Die zat bovenaan de zoekresultaten, in het AI-antwoord dat Google mijn bezoekers gaf voordat ze ooit hoefden te klikken. Iedereen in zoekmachineoptimalisatie (SEO) behandelt die daling als een eenrichtingsweg. Zero-click is gekomen om te blijven, en informatief verkeer komt niet meer terug. Ik dacht dat ook. Tot een Duitse rechter eind mei een uitspraak deed die me aan het rekenen zette. > **TL;DR** > > - **Google is aansprakelijk gesteld.** Het Landgericht München I oordeelde op 28 mei 2026 dat Google direct aansprakelijk is voor onjuiste AI Overviews — geen neutrale doorgeefluik meer, maar zelf de afzender van de inhoud. > - **Nog geen definitief oordeel.** Het is een voorlopige voorziening, Google gaat in beroep, en het Landgericht Berlin oordeelde in een parallelle zaak juist andersom. > - **YMYL wordt het breekpunt.** Houdt de aansprakelijkheidslijn stand, dan wordt een fout AI-antwoord op een medische, juridische of verzekeringsvraag een kostenpost voor Google. > - **Google trok AI-antwoorden al eerder terug.** Bij medische zoekopdrachten en in e-commerce stuurde Google de dekking van AI Overviews al bij zodra het risicovol of kostbaar werd. > - **Mijn hypothese, nog niet bewezen.** Op risicovolle YMYL-vragen kan zoekverkeer deels terugkeren. Ik ga het de komende maanden meten met negen zoekopdrachten in drie branches. ## Wat de Duitse rechter precies zei Twee uitgevers uit München daagden Google voor de rechter. In het AI Overview van Google werden ze bij bepaalde zoekopdrachten in verband gebracht met fraude, abonnementsvallen en dubieuze handelspraktijken. Het probleem: die verbanden bestonden niet. De AI had informatie over heel andere, wél dubieuze bedrijven vermengd met de namen van de uitgevers, en verzon zo een verhaal dat in geen enkele bron stond. Op 28 mei 2026 gaf het [Landgericht München I](https://www.heise.de/en/news/LG-Munich-I-Google-ordered-to-pay-for-false-statements-in-AI-summaries-11327217.html) de uitgevers gelijk. De kern van de uitspraak: bij een AI Overview is Google geen neutrale doorgeefluik meer, maar de directe afzender van de inhoud. De rechter noemt Google een "unmittelbarer Störer", een directe veroorzaker. Waarom? Omdat de AI geen zoekresultaten toont, maar zelfstandige, nieuwe uitspraken doet die op een eigen bewerking van meerdere bronnen berusten. Google verweerde zich met het argument dat gebruikers de bronnen zelf kunnen checken. De rechter veegde dat van tafel. Een AI-antwoord is uit zichzelf begrijpelijk en afgerond. En dat je de fout later zou kunnen ontdekken, haalt de verantwoordelijkheid voor de oorspronkelijke uiting niet weg. Nu de nuance, want die is belangrijk. Dit is een voorlopige voorziening, geen definitief eindoordeel, en [Google gaat in beroep](https://www.iex.nl/Nieuws/867655/Google-gaat-Duitse-uitspraak-aanvechten-aansprakelijk-voor-AI-foutieve-beweringen.aspx). Het bedrijf noemt het "specifieke en beperkte fouten, niet de fundamentele manier waarop AI Overviews webcontent weergeven". En er is een tegengeluid. Het Landgericht Berlin oordeelde in een parallelle zaak juist dat AI Overviews géén zelfstandige inhoud zijn, en paste de klassieke zoekmachine-vrijstelling wél toe. De rechtsvraag is dus nog niet beslecht. Die gaat vrijwel zeker naar hogere instanties, tot aan het Bundesgerichtshof of het Europese Hof toe. Wie nu roept dat het pleit gewonnen is, gaat te snel. ## Waarom dit het zoekproduct raakt, niet alleen de reputatie De meeste berichtgeving las ik als een verhaal over smaad en reputatieschade. Terecht, maar het mist de grotere consequentie. Als Google aansprakelijk is voor wat zijn AI beweert, dan wordt elk AI-antwoord een potentiële kostenpost. En kosten veranderen gedrag. Bedenk waar het echt pijn doet. Een fout AI-antwoord over de openingstijden van een winkel is vervelend. Een fout AI-antwoord over een medicijndosering, een opzegtermijn of je verzekeringsdekking kan iemand echte schade berokkenen. Precies dat type vraag valt onder wat Google zelf [YMYL](/definities/ymyl) noemt, kort voor Your Money or Your Life. Het gaat om onderwerpen die je gezondheid, je geld of je welzijn direct raken. Juist daar heeft een fout antwoord echte gevolgen. Google hanteert daar in zijn eigen kwaliteitsrichtlijnen al de strengste eisen voor. De Duitse uitspraak voegt daar een nieuwe prikkel aan toe: niet alleen kwaliteitsdruk, maar aansprakelijkheidsdruk. Dat Europees recht het product van Google kan veranderen, is trouwens geen theorie. Dat is eerder gebeurd. Na het vergeetrecht-arrest van het Europese Hof in 2014 moest Google een heel verwijdermechanisme bouwen waarmee mensen zoekresultaten over zichzelf kunnen laten weghalen. Dat gaat inmiddels om miljoenen verzoeken. En de Franse privacytoezichthouder legde Google een boete van vijftig miljoen euro op onder de AVG. Europa dwingt Google niet met een vriendelijk verzoek. Het dwingt met regels en aansprakelijkheid, en dat verandert hoe het product eruitziet. ## YMYL: waarom medisch, juridisch en verzekeringen het kwetsbaarst zijn Laat ik het concreet maken met mijn eigen wereld: verzekeringen. In de hele discussie over AI Overviews gaat het over nieuws, over uitgevers, soms over gezondheid. Verzekeringen komen er nauwelijks in voor, terwijl het een tekstboekvoorbeeld van YMYL is. Iemand die zoekt "ben ik verzekerd tegen waterschade" of "moet ik een aansprakelijkheidsverzekering hebben" krijgt steeds vaker een AI-antwoord bovenaan. Als dat antwoord fout is, en iemand baseert er een beslissing op, dan is de schade niet hypothetisch. En dan is er nog een cijfer dat me niet loslaat. AI-startup Oumi deed in opdracht van de New York Times een analyse, [aangehaald door The Decoder](https://the-decoder.de/deutsches-gericht-rasiert-googles-ai-overviews-google-haftet-fuer-unwahre-ki-antworten/). Google's AI Overviews antwoordden met het Gemini 3-model in ongeveer 91 procent van de gevallen correct op een standaard-benchmark. Dat klinkt geruststellend. Maar let op het tweede cijfer: van die correcte antwoorden was ruim de helft, 56 procent, niet te herleiden tot de bronnen die Google zelf linkte. Google betwist de methode van dit onderzoek, dus behandel het als indicatie, niet als vaststaand feit. Toch raakt het de kern. De AI doet uitspraken die in geen enkele bron staan, ook als het antwoord toevallig klopt. Dat is precies wat de Duitse rechter ving. En bij de schaal van Google telt zelfs een klein foutpercentage hard aan. Op zijn eigen ontwikkelaarsconferentie meldde Google dat AI Overview [2,5 miljard maandelijkse gebruikers](https://www.computerbase.de/news/wirtschaft/ki-halluzinationen-google-haftet-wenn-der-ai-overview-falsches-behauptet.97837/) heeft. Reken maar mee wat een paar procent fout dan betekent. Miljoenen onjuiste antwoorden, elk uur opnieuw. Op onschuldige vragen is dat ruis. Op YMYL-vragen is het een aansprakelijkheidsmachine. ## Google deed dit al, en niemand verbond de punten Nu komt het deel dat mijn hypothese van speculatie naar patroon tilt. Google heeft precies het gedrag dat ik voorspel al vertoond. Meerdere keren. In januari 2026 trok Google AI Overviews terug bij bepaalde medische zoekopdrachten. Aanleiding was een [onderzoek van The Guardian, gemeld door TechCrunch](https://techcrunch.com/2026/01/11/google-removes-ai-overviews-for-certain-medical-queries/), dat aantoonde dat de AI-samenvattingen misleidende en soms ronduit gevaarlijke gezondheidsinformatie gaven. Denk aan verkeerde referentiewaarden voor bloedonderzoek, of het advies aan kankerpatiënten om iets te doen wat artsen als gevaarlijk fout bestempelden. Google haalde de AI Overviews voor een deel van die zoekopdrachten weg. Niet uit vriendelijkheid, maar onder druk. En het patroon is breder. Uit een langlopende trackingstudie van BrightEdge, [samengevat door Omnibound](https://www.omnibound.ai/blog/ai-seo-statistics), blijkt dat Google de AI Overview-dekking in e-commerce bewust terugbracht van 29 procent naar 4 procent. De reden daar was commercieel: op koopgerichte zoekopdrachten zitten de advertentie-inkomsten, en die wil Google beschermen. Behandel de exacte percentages als indicatie, want ze komen via een tussenbron, maar de richting is duidelijk. Google stuurt de dekking van AI Overviews per branche, bewust en actief. Dat is het bewijs dat de knop bestaat en dat Google 'm durft in te drukken. Tot nu toe drukte het vooral op de knop waar geld op het spel stond. De vraag is of aansprakelijkheid de tweede knop wordt. ## Mijn hypothese, en waarom ik het niet zeker weet Hier is mijn stelling, zonder omhaal. Tot nu toe liet Google de risicovolle YMYL-vragen juist vollopen met AI Overviews. Medische en juridische zoekopdrachten hebben de hoogste dekking van allemaal, want daar is de informatie makkelijk samen te vatten en de advertentieprikkel laag. Google had geen commerciële reden om terughoudend te zijn. De Duitse uitspraak voegt nu een niet-commerciële reden toe: aansprakelijkheid. Als die kostenpost zwaar genoeg wordt, kan Google's rekensom kantelen, en dan schroeft het AI Overviews terug op precies de vragen waar fouten geld gaan kosten. En als de AI-samenvatting verdwijnt, verschijnen de tien blauwe links weer. Dan komt een deel van het zoekverkeer naar websites in die branches terug. Nu de eerlijkheid, want ik verkoop je geen zekerheid. Er zijn drie goede redenen om te twijfelen. Ten eerste: één Duitse rechtbank verandert het wereldwijde productbeleid van een Amerikaanse gigant niet van de ene op de andere dag. Google gaat in beroep, en de tegengestelde uitspraak uit Berlijn laat zien dat zelfs Duitse rechters het oneens zijn. Ten tweede: mijn eigen daling van 30 tot 40 procent kan ik niet volledig op het conto van AI Overviews schrijven. Er spelen altijd meer dingen mee, van Google-kernupdates tot verschuivend zoekgedrag. Zero-click is de meest waarschijnlijke hoofdoorzaak, maar ik presenteer het als beredeneerde toeschrijving, niet als bewijs. Ter relativering: een analyse van Graphite en Similarweb over 40.000 topsites, [samengevat door WoodWing](https://www.woodwing.com/blog/zero-click-search-real-impact-publisher-traffic), vond dat het organische verkeer gemiddeld maar een paar procent daalde. De zwaarste klappen vallen bij informatieve content, en laat dat nou net zijn waar mijn site zat. Mijn 30 tot 40 procent is dus geen gemiddelde, het is de scherpe kant van een zeer ongelijk verdeeld effect. Ten derde: Google's eerdere terugtrekkingen waren commercieel gedreven, niet juridisch. Het is een gok dat aansprakelijkheid dezelfde knop indrukt als advertentie-inkomsten deden. Dat maakt dit een hypothese, geen voorspelling. En met een hypothese doe je maar één zinnig ding. ## Daarom ga ik het meten Ik ga niet gokken en ik ga niet wachten tot een goeroe me vertelt hoe het zit. Ik ga het volgen. Ik heb negen zoekopdrachten gekozen, drie per branche, allemaal met een informatieve intentie en allemaal YMYL. Voor medisch bijvoorbeeld "hoeveel ibuprofen mag ik per dag", voor juridisch "opzegtermijn huurcontract particulier", voor verzekeringen "eigen risico zorgverzekering 2026". De komende weken en maanden meet ik bij elke query of Google een AI Overview toont, of dat er weer gewoon links verschijnen. Zelfde omstandigheden, elke keer: incognito, uitgelogd, Nederland, vaste momenten. Eén meting zegt niets, want AI Overviews wisselen per sessie. De trend over tijd zegt alles. Als het percentage AI Overviews op deze YMYL-queries daalt, is dat een eerste signaal dat mijn hypothese klopt en dat het zoekverkeer in die branches kan terugkomen. Als het gelijk blijft, heb ik iets anders geleerd, namelijk dat aansprakelijkheid Google's rekensom voorlopig niet kantelt. Beide uitkomsten zijn de moeite waard. Dat is het verschil tussen een mening en een meting. Vorig jaar schreef ik dat AI Overviews je verkeer opeten, en [dat verhaal staat nog steeds](/blog/ai-overview-wat-betekent-het-voor-jouw-website). Wat er sindsdien bij is gekomen, is de eerste serieuze reden om te denken dat het in sommige hoeken van het web kan terugveren. Niet overal. Niet gegarandeerd. Maar op de vragen waar een fout antwoord Google geld kan kosten, is de rekensom aan het verschuiven. Over een paar weken weet ik meer. Dan deel ik de cijfers. ## Bronnen - [Landgericht München I, uitspraak 28 mei 2026, via heise online](https://www.heise.de/en/news/LG-Munich-I-Google-ordered-to-pay-for-false-statements-in-AI-summaries-11327217.html) - [Google gaat in beroep, via IEX/Reuters](https://www.iex.nl/Nieuws/867655/Google-gaat-Duitse-uitspraak-aanvechten-aansprakelijk-voor-AI-foutieve-beweringen.aspx) - [Nederlandse juridische duiding, AI-Forum](https://www.ai-forum.nl/art/90-6760_Google-aansprakelijk-voor-hallucinerende-AI-Overview-aldus-Duitse-rechtbank) - [Oumi/NYT-analyse en Google's schaal, The Decoder](https://the-decoder.de/deutsches-gericht-rasiert-googles-ai-overviews-google-haftet-fuer-unwahre-ki-antworten/) - [Google's gebruikersaantallen AI Overview, ComputerBase](https://www.computerbase.de/news/wirtschaft/ki-halluzinationen-google-haftet-wenn-der-ai-overview-falsches-behauptet.97837/) - [Google trekt medische AI Overviews terug, TechCrunch](https://techcrunch.com/2026/01/11/google-removes-ai-overviews-for-certain-medical-queries/) - [AI Overview-dekking per branche, Omnibound](https://www.omnibound.ai/blog/ai-seo-statistics) - [Tegenstem: beperkt gemiddeld effect over 40.000 sites, Graphite/Similarweb via WoodWing](https://www.woodwing.com/blog/zero-click-search-real-impact-publisher-traffic)