AI-vindbaarheid: hoe je bedrijf gevonden wordt in ChatGPT, Gemini en Google AI Overview

Wat is AI-vindbaarheid en waarom nu?

AI-vindbaarheid is de mate waarin generatieve AI-systemen jouw organisatie noemen en jouw pagina's aanhalen als bron. Het vakgebied heet Generative Engine Optimization, afgekort GEO. De term dekt drie verschillende plekken: de AI Overview boven de gewone zoekresultaten in Google, de antwoorden van assistenten zoals ChatGPT, Claude, Gemini en Perplexity, en de nieuwe generatie AI-agents die namens een gebruiker een keuze maakt.

Google toonde je pagina en de gebruiker klikte. Een AI-assistent leest je pagina, haalt er een antwoord uit en toont dat antwoord. De klik is optioneel geworden. Je optimaliseert nu om overgenomen te worden.

Die verschuiving is al zichtbaar in de zoekresultaten zelf. Van de acht Nederlandse zakelijke zoekopdrachten die ik voor dit artikel heb gemeten, hadden er drie een AI Overview boven de organische resultaten staan. Bij een derde van die zoekopdrachten komt het eerste antwoord dus al niet meer van een website.

En het gaat snel. Op de zoekopdracht "vindbaarheid in ai" is het best scorende Nederlandse artikel op dit moment een stuk van mei 2025. Op dit onderwerp is vijftien maanden oud gewoon achterhaald: er staat niets in over hoe AI Overviews nu bronnen selecteren.

Wat ik hier zie: aan de bestuurstafel wordt AI-vindbaarheid nog vrijwel altijd bij marketing gelegd. Dat is een categoriefout. Als een AI-assistent straks namens een klant een verzekeraar of adviseur voorstelt, dan is dat distributie. In de verzekeringswereld hebben we dat eerder meegemaakt met vergelijkingssites. Wie toen te laat was, betaalde daar tien jaar voor.

Wat 136 gemeten zoekresultaten laten zien

Het meeste dat over AI-vindbaarheid geschreven wordt, is advies zonder meting. Zorg voor gestructureerde data, schrijf duidelijke antwoorden. Waarschijnlijk waar, maar ik zie er zelden cijfers bij. Daarom heb ik zelf gemeten.

Wat ik heb gedaan. Ik heb via Ahrefs de complete zoekresultaten opgehaald voor acht Nederlandse zakelijke zoekopdrachten: ai act, ai training, ai workshop, ai geletterdheid training, ai klantenservice, ai marketing bureau, website maken met ai en vindbaarheid in ai. Daarvan heb ik alle organische posities genomen waarvan de domeinautoriteit bekend was: 136 datapunten. Per resultaat weet ik de positie, de Domain Rating (DR, de autoriteitsscore van Ahrefs op een schaal van 100), het aantal verwijzende domeinen en het geschatte maandelijkse verkeer.

Vervolgens heb ik de rangcorrelatie (Spearman) berekend tussen autoriteit en positie. Een sterke negatieve waarde zou betekenen: hoe hoger de autoriteit, hoe beter de positie. Een waarde rond nul betekent: autoriteit voorspelt niets.

Bron: eigen analyse op Ahrefs SERP Overview-data, Google Nederland, opgehaald 24 augustus 2026.

Twee getallen springen eruit. Achtendertig procent van alle top-10-posities in deze acht zoekopdrachten heeft nul verwijzende domeinen. Geen enkele backlink, en toch op de eerste pagina. De mediane top-3-positie heeft er negen, een aantal dat je haalt met een handvol goede gastbijdragen.

Het verschil tussen de top-3 en de onderste regionen is klein: mediane DR 67 tegen 53. Veertien punten op een logaritmische schaal van honderd. Als autoriteit de doorslag gaf, zou dat gat groter zijn.

Waarom domeinautoriteit minder voorspelt dan je denkt

Achter die -0,19 zitten grote verschillen. Per zoekopdracht loopt de samenhang sterk uiteen.

Bron: eigen analyse op Ahrefs SERP Overview-data, Google Nederland, 24 augustus 2026. Negatief betekent: hogere autoriteit hangt samen met een betere positie.

Bij ai act telt autoriteit zwaar. Bovenaan staan de Europese Commissie, Wikipedia, de Autoriteit Persoonsgegevens en de rijksoverheid. Bij een gevestigd juridisch onderwerp wint de instantie.

Bij ai workshop is de samenhang +0,07, oftewel nul. De nummer 1 op die zoekopdracht heeft DR 8. De nummer 3 heeft DR 7 en nul verwijzende domeinen. Ondertussen staat een universiteit met DR 84 op plek 2 en een hogeschool met DR 76 op plek 7. De autoriteitsvolgorde is volledig door elkaar geschud.

Bij ai training is het beeld vergelijkbaar: -0,11. Een aanbieder met DR 51 staat op 1, een pagina van Microsoft (DR 96) op 25 en LinkedIn (DR 99) op 32.

Hoe nieuwer en commerciëler het onderwerp, hoe minder autoriteit voorspelt. Bij gevestigde informatieve onderwerpen liggen de posities vast en valt er weinig te halen. Bij nieuwe onderwerpen bestaat de rangorde nog niet, en beslist relevantie.

Voor een organisatie die nu begint, is dat de opening. Kies een onderwerp waar de rangorde nog los ligt en zet daar het beste antwoord neer.

Aan de bestuurstafel merk ik dat dit tegen de intuïtie ingaat. De reflex is: wij zijn een klein merk, wij komen daar nooit tussen. Bij AI Act klopt dat. Bij AI voor accountants of AI-vindbaarheid voor notarissen laat de data iets anders zien, en dat venster staat niet eeuwig open.

Hoe AI-antwoorden hun bronnen kiezen

In de AI Overview kun je zien welke bronnen Google aanhaalt. Daar lopen citatie en autoriteit het duidelijkst uit elkaar.

Op de zoekopdracht vindbaarheid in ai citeert de AI Overview drie Nederlandse bronnen. De eerste heeft DR 20, één verwijzend domein en vijf bezoekers per maand. De tweede heeft DR 30, één verwijzend domein en nul gemeten bezoekers. De derde heeft DR 40 en nul verwijzende domeinen. Geen van drieën is een bekende naam.

Op ai geletterdheid training is het beeld hetzelfde. Naast de Autoriteit Persoonsgegevens (DR 92) citeert de AI Overview drie commerciële opleiders met DR 53, DR 38 en DR 34, allemaal met nul of één verwijzend domein en nul gemeten organisch verkeer.

Pagina's zonder enig meetbaar zoekverkeer worden dus geciteerd in de AI Overview. Ze halen geen bezoekers uit Google en staan wel in het antwoord dat erboven verschijnt. In je verkeerstatistieken zie je daar niets van terug.

Wat die geciteerde pagina's delen, is hun vorm: een duidelijke vraag als kop, een direct antwoord in de eerste zinnen eronder, en afgebakende blokken die je uit de pagina kunt tillen zonder dat ze hun betekenis verliezen. Hun autoriteit hebben ze niet gemeen.

Dit sluit aan op wat ik eerder schreef over wat een AI Overview betekent voor je website en over de vraag wie aansprakelijk is als een AI Overview je verkeer wegneemt.

Wat je concreet aan je website verandert

Vier aanpassingen kun je vandaag doen, zonder linkbuildingbudget.

Schrijf per sectie één afgerond antwoord. Een AI-assistent citeert geen pagina's, die citeert alinea's. Elke H2 op je site zou een concrete vraag moeten zijn, met daaronder een antwoord dat klopt als je het uit de pagina knipt. Verwijzingen als "zoals hierboven beschreven" maken een blok onbruikbaar om te citeren.

Zet een bron bij elke claim. Cijfers zonder bron worden overgeslagen. Cijfers met een directe link naar een primaire bron worden overgenomen, omdat het model die link kan meenemen in het antwoord.

Maak je actualiteit zichtbaar. Een datum "laatst bijgewerkt" in de tekst en in de gestructureerde data helpt je langs een verouderd concurrerend artikel. Het best scorende Nederlandse stuk over dit onderwerp is vijftien maanden oud, en dat zie je terug in de inhoud.

Lever een schone tekstversie. AI-agents verwerken schone markdown betrouwbaarder dan HTML vol componenten. Een `.md`-variant van je belangrijkste pagina's, aangekondigd in de head met een ``, verhoogt de kans dat een model je correct citeert.

Hoe je AI-vindbaarheid meet

Je gewone analytics vertellen je hier niets. Een vermelding in een ChatGPT-antwoord levert geen bezoek op, dus je dashboard blijft leeg terwijl je zichtbaarheid groeit of instort.

Er zijn drie meetlagen, van grof naar fijn.

De tweede laag is de goedkoopste en wordt het vaakst overgeslagen. Stel twintig prompts op die een klant echt zou stellen, draai ze elke maand door drie of vier assistenten, en leg letterlijk vast wie er genoemd wordt. Dat is handwerk, en het is de betrouwbaarste manier om te zien of jij in het antwoord staat en je concurrent niet.

Wat ik hier zie: de meeste organisaties beginnen aan laag drie omdat die in het bestaande dashboard past, en concluderen dan dat er "nauwelijks verkeer uit AI komt". Dat klopt ook. Alleen is het het verkeerde getal. De vraag is hoe vaak jouw naam staat in het antwoord dat de klik overbodig maakte.

De zes grootste misverstanden over AI-vindbaarheid

Misverstand: AI-vindbaarheid is gewoon SEO met een nieuwe naam. Ze overlappen gedeeltelijk. Klassieke SEO optimaliseert voor een positie in een lijst, GEO voor overname in een antwoord. Een pagina kan goed citeerbaar zijn en tegelijk nauwelijks ranken, zoals de geciteerde bronnen met nul organisch verkeer laten zien.

Misverstand: je hebt eerst domeinautoriteit nodig. Van de gemeten top-10-posities heeft 38 procent nul verwijzende domeinen, en de AI Overview citeert bronnen met DR 20. Bij nieuwe onderwerpen is autoriteit geen toegangseis.

Misverstand: meer content betekent meer zichtbaarheid. Volume zonder structuur verhoogt je kans niet. Eén actueel stuk met bronnen verslaat twintig algemene blogposts, omdat een model één blok nodig heeft dat het kan overnemen.

Misverstand: gestructureerde data is de doorslaggevende factor. Schema.org helpt bij begrip en bij rich results, maar dwingt geen citatie af. De geciteerde pagina's in mijn meting onderscheiden zich vooral door hun tekststructuur.

Misverstand: als AI mijn verkeer wegneemt, kan ik er niets aan doen. De waarde verschuift van klik naar vermelding. Genoemd worden in het antwoord dat een klant leest heeft commerciële waarde, alleen zie je die niet terug in je oude dashboard.

Misverstand: dit is iets voor over een jaar of twee. Het venster staat juist nu open, omdat de rangorde nog niet vastligt. Zodra de gevestigde partijen deze onderwerpen claimen, geldt weer de gewone autoriteitslogica.

Hoe pak je AI-vindbaarheid aan? (stappenplan)

1. Kies onderwerpen waar de rangorde nog niet vastligt. Meet per onderwerp of autoriteit de posities verklaart. Verklaart die het sterk, kies dan een ander onderwerp of een specifiekere invalshoek. Wat je niet doet: concurreren met de Europese Commissie op "AI Act".
2. Formuleer de vragen die je klant werkelijk stelt. Gebruik de zin die iemand intypt of aan een assistent voorlegt, niet je dienstnamen. Die zinnen worden je koppen.
3. Bouw per vraag één citeerbaar blok. Vraag als kop, antwoord in de eerste twee zinnen, onderbouwing eronder, bron erbij. Wat je niet doet: een verhaal opbouwen waarbij het antwoord pas in alinea zes komt.
4. Voeg de laag toe die alleen jij kunt leveren. Eigen cijfers, eigen praktijk, een sector die je van binnen kent. Zonder die laag is je stuk inwisselbaar met wat een model zelf genereert, en dan citeert het model je niet, het vervangt je.
5. Publiceer ook een schone tekstversie. Een markdown-variant van je kernpagina's, aangekondigd in de head. Wat je niet doet: alles in JavaScript-componenten verstoppen die een crawler niet uitleest.
6. Meet vanaf dag één met een vaste promptset. Twintig prompts, maandelijks, meerdere assistenten, resultaten vastleggen. Zonder nulmeting weet je over een half jaar niet of iets werkte.
7. Werk bij in plaats van bij te bouwen. Actualiteit is bij dit onderwerp een rankingfactor. Eén stuk dat je elk kwartaal herziet is meer waard dan vier nieuwe stukken die verouderen.

AI-vindbaarheid en de regels

Twee dingen om in de gaten te houden.

Het eerste is inhoudelijke aansprakelijkheid. Als een AI-assistent jouw content citeert en daarbij vervormt, blijft jouw naam eronder staan. Voor gereguleerde sectoren, verzekeren en financieel advies voorop, is dat geen theoretisch risico. Een verkeerd geciteerde voorwaarde of premie is een uiting waar een toezichthouder naar kan kijken. Ik schreef daar eerder over in het stuk over aansprakelijkheid rond AI Overviews.

Het tweede is de bredere AI-regelgeving. De EU AI Act (Verordening 2024/1689) raakt AI-vindbaarheid niet direct: het optimaliseren van je eigen content is geen AI-systeem dat je in de markt zet. Maar zodra je zelf AI inzet om die content te genereren of om klantvragen te beantwoorden, kom je wel in het bereik van de verordening en van de transparantieverplichtingen. Wat er dan voor jouw organisatie geldt, staat in de hub EU AI Act en in de AI Wet Impact Scanner.

Voor content in gevoelige categorieën, geld en gezondheid voorop, geldt bovendien dat zoekmachines en modellen strengere kwaliteitseisen hanteren. Wat dat inhoudt, staat in de definitiepagina over YMYL.

Veelgestelde vragen

Verder verdiepen

Wat AI met zoeken en websites doet

• Wat een AI Overview betekent voor jouw website — de basis van hoe AI Overviews je zoekverkeer raken.
• AI Overviews, aansprakelijkheid en het zoekverkeer dat terugkomt — wie verantwoordelijk is als je content vervormd wordt overgenomen.
• Hebben we anno 2026 nog websites nodig? — de fundamentele vraag achter dit hele thema.
• Stack Overflow is dood — wat er gebeurt met een platform als AI de antwoorden overneemt.

Hoe AI het koopproces verandert

• Agentic commerce in 2026 — als een agent namens de klant kiest, wie ziet jou dan?
• Waarom OpenAI nu jouw concurrent wordt — de platformlaag die tussen jou en je klant gaat staan.
• Vier AI-winnaars op de Google-consumentenmarkt — wie de zoekmarkt aan het herverdelen is.
• Recente data bepaalt welke zoekmachine wint — waarom actualiteit de doorslag geeft.

Verwante gidsen

• EU AI Act — wat de verordening voor jouw organisatie betekent.
• AI-governance — hoe je toezicht op AI-gebruik inricht.
• YMYL — waarom content over geld en gezondheid strenger beoordeeld wordt.

Over Marc Diks

Marc Diks werkt ruim 25 jaar in de verzekeringsbranche en houdt zich bezig met AI-strategie op bestuursniveau. Hij bouwt daarnaast zelf AI-toepassingen, zonder formele codeerachtergrond. Daardoor schrijft hij over de werking van deze systemen vanuit praktijk. Meer over zijn achtergrond staat op de over-pagina.